Гадаадад суралцах хүсэлтэй оюутнуудын хувьд сургалтын төлбөрөөс гадна байр, хоол, даатгал, замын зардал зэрэг нь ихээхэн санхүүгийн дарамт болдог. Харин зарим улс орон олон улсын оюутнуудад зориулан сургалтын төлбөрийг бүрэн эсвэл их хэмжээгээр чөлөөлж, сар бүрийн амьжиргааны тэтгэлэг, нислэг, байр, даатгал зэрэг олон төрлийн дэмжлэг бүхий тэтгэлэг олгодог.
1. Саудын Араб
Саудын Арабын KAUST буюу King Abdullah University of Science and Technology-ийн тэтгэлэг нь ялангуяа магистр, докторын түвшний оюутнуудад зориулсан өндөр хэмжээний санхүүжилтээрээ ялгардаг.
KAUST Fellowship нь сургалтын төлбөр болон лабораторийн төлбөрийг жилд 35,000 ам.доллар хүртэл бүрэн хариуцаж, магистрын оюутанд жилд 20,000 ам.доллар, докторын оюутанд 25,000–30,000 ам.долларын тэтгэлэг олгодог. Үүн дээр байр, эрүүл мэндийн даатгал, нүүлгэн шилжих болон аяллын дэмжлэг нэмэгдэнэ. KAUST-ийн мэдээллээр нийт тэтгэлгийн үнэ цэнэ нь нөхцөлөөсөө хамааран жилд ойролцоогоор 70,000–80,000 ам.долларт хүрч болно.
Иймээс өндөр өртөгтэй судалгааны чиглэлээр магистр, докторт сурах сонирхолтой хүмүүст энэ төрлийн санхүүжилт онцгой ач холбогдолтой.
2. Катар
Катарын Hamad Bin Khalifa University (HBKU) нь олон улсын магистр, докторын оюутнуудад сургалтын төлбөрийн хөнгөлөлт болон амьжиргааны тэтгэлэг олгодог.
Тус сургуулийн мэдээллээр олон улсын докторын оюутанд сарын 9,000 QAR буюу жилд 108,000 QAR хүртэл, олон улсын магистрын оюутанд сарын 7,000 QAR буюу жилд 84,000 QAR-ын тэтгэлэг олгож болно. Докторын зарим хөтөлбөрт сургалтын төлбөр 100 хувь чөлөөлөгдөх боломжтой бөгөөд олон улсын оюутанд сургалтын хугацаанд нэг удаагийн хоёр талын нислэг олгодог.
Гэхдээ тэтгэлэг нь автоматаар олгогддоггүй бөгөөд санхүүжилтийн боломж, сурлагын амжилт болон хэрэгцээнд үндэслэн шийдэгддэг.
3. Швейцар
Швейцар нь амьдралын өртөг өндөртэй орон боловч судлаач, докторын дараах түвшний хүмүүст зориулсан төрийн тэтгэлэг нь харьцангуй өндөр байдаг.
Швейцарийн засгийн газрын тэтгэлгийн зарим хөтөлбөрт зочин судлаачид сард 1,920 CHF, докторын дараах судлаачид сард 3,500 CHF хүртэл авах боломжтой. Мөн эрүүл мэндийн даатгал, нэг удаагийн суурьших зардал, нийтийн тээврийн дэмжлэг болон зарим тохиолдолд олон улсын аяллын зардлыг хамруулдаг. 2026/27 оны солилцооны хөтөлбөрийн мэдээлэлд эдгээр хэмжээ дурдагдсан байна.
Тиймээс Швейцарийн тэтгэлгүүд нь ялангуяа судалгаа, академик карьерын чиглэлээр сонирхож буй хүмүүст анхаарах боломж юм.
4. Франц
Францын France Excellence Eiffel тэтгэлэг нь олон улсын магистр болон докторын оюутнуудад зориулсан нэр хүндтэй хөтөлбөрүүдийн нэг юм.
2026 оны нэгдүгээр сараас магистрын түвшинд сарын 1,200 евро, докторын түвшинд сарын 2,100 евро олгож байна. Үүнээс гадна олон улсын болон дотоодын тээвэр, даатгал, байр хайхтай холбоотой үйлчилгээ зэрэг нэмэлт дэмжлэг бий.
Гэхдээ Eiffel хөтөлбөрийн санхүүжилт нь бүх сургалтын төлбөрийг шууд хариуцдаггүй. Тиймээс сонгосон их сургуулийн төлбөрийн нөхцөлийг тусад нь шалгах шаардлагатай.
5. Герман
Германд DAAD буюу Германы академик солилцооны байгууллагын тэтгэлэг олон улсын оюутан, судлаачдын дунд өргөн танигдсан.
2026 оны зарим DAAD хөтөлбөрт төгсөгч, магистрын түвшний оюутанд сарын 992 евро, докторын түвшинд 1,400 евро хүртэл тэтгэлэг олгож байна. Үүнээс гадна эрүүл мэнд, осол, хариуцлагын даатгал, аяллын зардал болон тодорхой нөхцөлд байрны болон гэр бүлийн нэмэлт тэтгэмж авах боломжтой.
Германы улсын их сургуулиудын олон хөтөлбөрт сургалтын төлбөр харьцангуй бага эсвэл тодорхой нөхцөлд сургалтын төлбөргүй байдаг нь DAAD-ийн санхүүжилтийг илүү үр ашигтай болгох талтай.
6. Их Британи
Их Британийн Chevening Scholarship нь нэг жилийн магистрын сургалтад зориулсан бүрэн санхүүжилтийн алдартай хөтөлбөр юм.
Тэтгэлэг нь сургалтын төлбөр, Их Британи руу очих болон буцах эдийн засгийн ангиллын нислэг, визийн тодорхой зардал, ирэх болон буцах нэмэлт тэтгэмж, сар бүрийн амьжиргааны тэтгэмжийг багтаадаг. Сарын тэтгэлгийн хэмжээ нь Лондон болон Лондоноос гадуурх сургалтын байршлаас хамаарч өөрчлөгддөг.
Иймээс зөвхөн сарын мөнгөн дүнг харахаас илүүтэйгээр сургалтын төлбөр болон нислэг зэрэг нэмэлт дэмжлэгийг хамтад нь тооцох нь чухал.
7. АНУ
АНУ-ын Fulbright Foreign Student Program нь олон улсын оюутнуудад магистр, докторын түвшинд суралцах болон судалгаа хийх боломж олгодог томоохон тэтгэлгийн систем юм.
Fulbright-ийн тэтгэлэг нь улс орон, хөтөлбөрөөсөө хамаарч өөр боловч санхүүжилт, эрүүл мэндийн хөтөлбөр болон бусад дэмжлэгийг багтаадаг. АНУ-ын албан ёсны Fulbright мэдээллээр жил бүр ойролцоогоор 4,000 гадаад оюутанд магистр, докторын сургалт болон судалгааны тэтгэлэг олгодог.
Fulbright-ийн нэг онцлог нь бүх улс орны өргөдөл гаргах журам, тэтгэлгийн нөхцөл ижил байдаггүй явдал юм. Тиймээс Монгол Улсаас өргөдөл гаргах бол тухайн жилийн Монгол дахь Fulbright-ийн зарлалыг заавал шалгах хэрэгтэй.
8. Япон
Японы Засгийн газрын MEXT тэтгэлэг нь бакалавр, магистр, доктор болон судалгааны чиглэлээр гадаадын иргэдэд зориулсан олон түвшний санхүүжилттэй.
2026 оны мэдээллээр судалгааны оюутанд сарын 143,000–145,000 иен, магистр болон мэргэжлийн түвшний оюутанд 144,000 иен, докторын оюутанд 145,000 иен хүртэл тэтгэлэг олгох бөгөөд сургалтын төлбөрийг чөлөөлж, хоёр талын нислэгийн зардлыг олгох нөхцөлтэй.
Мөн Young Leaders’ Program зэрэг тодорхой хөтөлбөрт сарын 242,000 иенийн тэтгэлэг олгодог.
9. Өмнөд Солонгос
Өмнөд Солонгосын Global Korea Scholarship буюу GKS нь гадаадын оюутнуудад зориулсан Засгийн газрын гол тэтгэлгийн нэг юм.
GKS-ийн дэмжлэгт сургалтын төлбөр, солонгос хэлний сургалт, академик тэтгэмж болон хоёр талын нислэг багтдаг. Хөтөлбөрийн түвшин болон тухайн жилийн зарлалаас хамааран амьжиргааны тэтгэмжийн нөхцөл өөр байна.
Солонгост суралцахын давуу тал нь зөвхөн санхүүгийн дэмжлэг бус, хэлний бэлтгэл болон олон улсын оюутанд зориулсан академик хөтөлбөрүүдийг нэг багцад багтаадагт оршино.
10. Австрали
Австралийн Засгийн газрын Australia Awards Scholarships нь хөгжиж буй орнуудын иргэдэд зориулсан бүрэн санхүүжилтийн томоохон хөтөлбөр юм.
Тус тэтгэлэгт сургалтын төлбөрийг бүрэн төлөх, Австрали руу буцах нислэг, нэг удаагийн суурьших тэтгэмж, хоёр долоо хоног тутмын амьжиргааны зардлын тэтгэмж, эрүүл мэндийн даатгал зэрэг багтдаг. Мөн шаардлагатай тохиолдолд англи хэлний бэлтгэл болон академик нэмэлт дэмжлэг үзүүлж болно.
Гэхдээ Australia Awards-ийн хамрагдах улс, суралцах түвшин, мэргэжлийн чиглэл нь улс бүрээр өөр байдаг. Мөн тэтгэлэгт хамрагдсан хүн сургалтаа дуусгасны дараа Австралиас хамгийн багадаа хоёр жил гарах нөхцөлтэй.
Гадаадад суралцах хүсэлтэй оюутнуудын хувьд сургалтын төлбөрөөс гадна байр, хоол, даатгал, замын зардал зэрэг нь ихээхэн санхүүгийн дарамт болдог. Харин зарим улс орон олон улсын оюутнуудад зориулан сургалтын төлбөрийг бүрэн эсвэл их хэмжээгээр чөлөөлж, сар бүрийн амьжиргааны тэтгэлэг, нислэг, байр, даатгал зэрэг олон төрлийн дэмжлэг бүхий тэтгэлэг олгодог.
1. Саудын Араб
Саудын Арабын KAUST буюу King Abdullah University of Science and Technology-ийн тэтгэлэг нь ялангуяа магистр, докторын түвшний оюутнуудад зориулсан өндөр хэмжээний санхүүжилтээрээ ялгардаг.
KAUST Fellowship нь сургалтын төлбөр болон лабораторийн төлбөрийг жилд 35,000 ам.доллар хүртэл бүрэн хариуцаж, магистрын оюутанд жилд 20,000 ам.доллар, докторын оюутанд 25,000–30,000 ам.долларын тэтгэлэг олгодог. Үүн дээр байр, эрүүл мэндийн даатгал, нүүлгэн шилжих болон аяллын дэмжлэг нэмэгдэнэ. KAUST-ийн мэдээллээр нийт тэтгэлгийн үнэ цэнэ нь нөхцөлөөсөө хамааран жилд ойролцоогоор 70,000–80,000 ам.долларт хүрч болно.
Иймээс өндөр өртөгтэй судалгааны чиглэлээр магистр, докторт сурах сонирхолтой хүмүүст энэ төрлийн санхүүжилт онцгой ач холбогдолтой.
2. Катар
Катарын Hamad Bin Khalifa University (HBKU) нь олон улсын магистр, докторын оюутнуудад сургалтын төлбөрийн хөнгөлөлт болон амьжиргааны тэтгэлэг олгодог.
Тус сургуулийн мэдээллээр олон улсын докторын оюутанд сарын 9,000 QAR буюу жилд 108,000 QAR хүртэл, олон улсын магистрын оюутанд сарын 7,000 QAR буюу жилд 84,000 QAR-ын тэтгэлэг олгож болно. Докторын зарим хөтөлбөрт сургалтын төлбөр 100 хувь чөлөөлөгдөх боломжтой бөгөөд олон улсын оюутанд сургалтын хугацаанд нэг удаагийн хоёр талын нислэг олгодог.
Гэхдээ тэтгэлэг нь автоматаар олгогддоггүй бөгөөд санхүүжилтийн боломж, сурлагын амжилт болон хэрэгцээнд үндэслэн шийдэгддэг.
3. Швейцар
Швейцар нь амьдралын өртөг өндөртэй орон боловч судлаач, докторын дараах түвшний хүмүүст зориулсан төрийн тэтгэлэг нь харьцангуй өндөр байдаг.
Швейцарийн засгийн газрын тэтгэлгийн зарим хөтөлбөрт зочин судлаачид сард 1,920 CHF, докторын дараах судлаачид сард 3,500 CHF хүртэл авах боломжтой. Мөн эрүүл мэндийн даатгал, нэг удаагийн суурьших зардал, нийтийн тээврийн дэмжлэг болон зарим тохиолдолд олон улсын аяллын зардлыг хамруулдаг. 2026/27 оны солилцооны хөтөлбөрийн мэдээлэлд эдгээр хэмжээ дурдагдсан байна.
Тиймээс Швейцарийн тэтгэлгүүд нь ялангуяа судалгаа, академик карьерын чиглэлээр сонирхож буй хүмүүст анхаарах боломж юм.
4. Франц
Францын France Excellence Eiffel тэтгэлэг нь олон улсын магистр болон докторын оюутнуудад зориулсан нэр хүндтэй хөтөлбөрүүдийн нэг юм.
2026 оны нэгдүгээр сараас магистрын түвшинд сарын 1,200 евро, докторын түвшинд сарын 2,100 евро олгож байна. Үүнээс гадна олон улсын болон дотоодын тээвэр, даатгал, байр хайхтай холбоотой үйлчилгээ зэрэг нэмэлт дэмжлэг бий.
Гэхдээ Eiffel хөтөлбөрийн санхүүжилт нь бүх сургалтын төлбөрийг шууд хариуцдаггүй. Тиймээс сонгосон их сургуулийн төлбөрийн нөхцөлийг тусад нь шалгах шаардлагатай.
5. Герман
Германд DAAD буюу Германы академик солилцооны байгууллагын тэтгэлэг олон улсын оюутан, судлаачдын дунд өргөн танигдсан.
2026 оны зарим DAAD хөтөлбөрт төгсөгч, магистрын түвшний оюутанд сарын 992 евро, докторын түвшинд 1,400 евро хүртэл тэтгэлэг олгож байна. Үүнээс гадна эрүүл мэнд, осол, хариуцлагын даатгал, аяллын зардал болон тодорхой нөхцөлд байрны болон гэр бүлийн нэмэлт тэтгэмж авах боломжтой.
Германы улсын их сургуулиудын олон хөтөлбөрт сургалтын төлбөр харьцангуй бага эсвэл тодорхой нөхцөлд сургалтын төлбөргүй байдаг нь DAAD-ийн санхүүжилтийг илүү үр ашигтай болгох талтай.
6. Их Британи
Их Британийн Chevening Scholarship нь нэг жилийн магистрын сургалтад зориулсан бүрэн санхүүжилтийн алдартай хөтөлбөр юм.
Тэтгэлэг нь сургалтын төлбөр, Их Британи руу очих болон буцах эдийн засгийн ангиллын нислэг, визийн тодорхой зардал, ирэх болон буцах нэмэлт тэтгэмж, сар бүрийн амьжиргааны тэтгэмжийг багтаадаг. Сарын тэтгэлгийн хэмжээ нь Лондон болон Лондоноос гадуурх сургалтын байршлаас хамаарч өөрчлөгддөг.
Иймээс зөвхөн сарын мөнгөн дүнг харахаас илүүтэйгээр сургалтын төлбөр болон нислэг зэрэг нэмэлт дэмжлэгийг хамтад нь тооцох нь чухал.
7. АНУ
АНУ-ын Fulbright Foreign Student Program нь олон улсын оюутнуудад магистр, докторын түвшинд суралцах болон судалгаа хийх боломж олгодог томоохон тэтгэлгийн систем юм.
Fulbright-ийн тэтгэлэг нь улс орон, хөтөлбөрөөсөө хамаарч өөр боловч санхүүжилт, эрүүл мэндийн хөтөлбөр болон бусад дэмжлэгийг багтаадаг. АНУ-ын албан ёсны Fulbright мэдээллээр жил бүр ойролцоогоор 4,000 гадаад оюутанд магистр, докторын сургалт болон судалгааны тэтгэлэг олгодог.
Fulbright-ийн нэг онцлог нь бүх улс орны өргөдөл гаргах журам, тэтгэлгийн нөхцөл ижил байдаггүй явдал юм. Тиймээс Монгол Улсаас өргөдөл гаргах бол тухайн жилийн Монгол дахь Fulbright-ийн зарлалыг заавал шалгах хэрэгтэй.
8. Япон
Японы Засгийн газрын MEXT тэтгэлэг нь бакалавр, магистр, доктор болон судалгааны чиглэлээр гадаадын иргэдэд зориулсан олон түвшний санхүүжилттэй.
2026 оны мэдээллээр судалгааны оюутанд сарын 143,000–145,000 иен, магистр болон мэргэжлийн түвшний оюутанд 144,000 иен, докторын оюутанд 145,000 иен хүртэл тэтгэлэг олгох бөгөөд сургалтын төлбөрийг чөлөөлж, хоёр талын нислэгийн зардлыг олгох нөхцөлтэй.
Мөн Young Leaders’ Program зэрэг тодорхой хөтөлбөрт сарын 242,000 иенийн тэтгэлэг олгодог.
9. Өмнөд Солонгос
Өмнөд Солонгосын Global Korea Scholarship буюу GKS нь гадаадын оюутнуудад зориулсан Засгийн газрын гол тэтгэлгийн нэг юм.
GKS-ийн дэмжлэгт сургалтын төлбөр, солонгос хэлний сургалт, академик тэтгэмж болон хоёр талын нислэг багтдаг. Хөтөлбөрийн түвшин болон тухайн жилийн зарлалаас хамааран амьжиргааны тэтгэмжийн нөхцөл өөр байна.
Солонгост суралцахын давуу тал нь зөвхөн санхүүгийн дэмжлэг бус, хэлний бэлтгэл болон олон улсын оюутанд зориулсан академик хөтөлбөрүүдийг нэг багцад багтаадагт оршино.
10. Австрали
Австралийн Засгийн газрын Australia Awards Scholarships нь хөгжиж буй орнуудын иргэдэд зориулсан бүрэн санхүүжилтийн томоохон хөтөлбөр юм.
Тус тэтгэлэгт сургалтын төлбөрийг бүрэн төлөх, Австрали руу буцах нислэг, нэг удаагийн суурьших тэтгэмж, хоёр долоо хоног тутмын амьжиргааны зардлын тэтгэмж, эрүүл мэндийн даатгал зэрэг багтдаг. Мөн шаардлагатай тохиолдолд англи хэлний бэлтгэл болон академик нэмэлт дэмжлэг үзүүлж болно.
Гэхдээ Australia Awards-ийн хамрагдах улс, суралцах түвшин, мэргэжлийн чиглэл нь улс бүрээр өөр байдаг. Мөн тэтгэлэгт хамрагдсан хүн сургалтаа дуусгасны дараа Австралиас хамгийн багадаа хоёр жил гарах нөхцөлтэй.
2729
